Een veelvoorkomende vorm van oplichting speelt in op de angst en schaamte van mensen. Via een e-mail wordt gesuggereerd dat een hacker de webcam van het slachtoffer heeft overgenomen, en daarmee heeft gefilmd. Er wordt meestal ook gezegd dat daarin seksuele handelingen zijn gefilmd. Dit is echter niet waar. De oplichter probeert hier alleen de ontvanger bang te maken voor een niet-bestaand gevaar.

In het artikel hieronder wordt vaker gesproken over de verzender van een mail en de ontvanger daarvan. Voor het gemak zullen wij deze benoemen als de oplichter (verzender van de mail) en het slachtoffer (ontvanger van de mail).

Voorbeeld

Hieronder een voorbeeld van een van dit soort mails. De exacte bewoording wisselt, maar de kern van het bericht is altijd hetzelfde.

Goedemiddag!

Ik wil je informeren over een zeer vervelende situatie voor je. Je kunt er echter baat bij hebben, als je verstandig handelt.

Jouw systeem is gehackt. Alle gegevens van je apparaat zijn naar onze servers gekopieerd. Als je niet weet hoe het werkt, deel ik de details.Het Trojan-virus geeft mij volledige toegang en controle over het apparaat dat u gebruikt. 

Het resultaat is dat ik je hele scherm kan zien, de camera en microfoon kan inschakelen en je weet het niet eens.

Het is een paar maanden geleden dat ik het op al je apparaten heb geïnstalleerd, omdat je niet echt kieskeurig was over welke links je op internet aanklikte. In deze periode heb ik alle aspecten van je privéleven leren kennen, maar één aspect is voor mij van bijzonder belang.

Ik heb van je camera een video opgenomen waarin je een pornofilm kijkt. Ik heb video van je scherm en de camera van het apparaat vastgelegd en een video bewerkt waarin je in het ene deel van het scherm masturbeert en het andere deel van het scherm een pornografische video laat zien die op dat moment door jou is geopend.

Ik kan de volledige lijst met jouw contacten vanaf de telefoon en alle sociale netwerken bekijken. Ik kan deze video met één klik naar de volledige lijst met je telefoon-, e-mail- en sociale netwerkcontacten sturen.

Bovendien kan ik ook gegevens van jouw e-mail en messengers naar de hele wereld sturen.

Met andere woorden, ik kan jouw reputatie voor altijd vernietigen.

Als je deze ontwikkeling van evenementen wilt voorkomen, doe je het volgende: Maak ░░░░ USD (US dollars) over naar mijn bitcoin-portemonnee (als je niet weet hoe je dit moet doen, schrijf dan in het zoekvak op Google: "Kopen bitcoin").

Mijn Bitcoin-portemonnee (BTC-Wallet): ░░░░░░░░░░░░░░░░░░░░░░░░ 

Zodra de betaling binnen is, vernietig ik je video onmiddellijk en garandeer ik je dat ik je niet meer lastigval.

Je hebt 48 uur om deze betaling te voltooien.

Ik krijg automatisch bericht dat deze brief is gelezen. De timer start ook automatisch nadat je deze e-mail hebt gelezen.

Ik waarschuw je ten zeerste voor het volgende:

Reageer niet op deze e-mail. Ik heb hem verzonden vanaf een tijdelijk e-mailadres, dus ik ben ontraceerbaar.
Neem geen contact op met de politie. Ik heb toegang tot al je apparaten en zodra ik erachter kom dat je naar de politie bent gerend, worden er video's gepubliceerd.
Probeer je apparaten niet te resetten of te vernietigen.

Zoals ik hierboven al zei: ik monitor al je activiteiten, dus je gaat ofwel akkoord met mijn voorwaarden, of de video's worden gepubliceerd.

Als je deze brief met iemand probeert te delen, stuurt het systeem automatisch een verzoek naar de servers en zullen zij alle gegevens naar sociale netwerken sturen.

Ik wens je veel succes en doe geen stomme dingen. Ik hoop dat dit de laatste keer is dat we iets van elkaar horen.

In het bericht hierboven wordt gezegd dat de hacker het slachtoffer heeft gefilmd en dreigt om de beelden te verspreiden als er niet heel snel een aanzienlijk bedrag wordt overgemaakt via bitcoin of andere cryptovaluta.

In werkelijkheid heeft de hacker deze beelden helemaal niet. Deze mails worden in bulk naar talloze adressen verzonden.

De oplichter gebruikt hier een paar trucks om mensen bang te maken, ten eerste wordt er gezegd dat de computer van het slachtoffer gehackt is, daarna wordt de druk opgevoerd door te zeggen dat het slachtoffer is gefilmd, dat er ook seksuele handelingen zijn gefilmd, en tot slot wordt er gedreigd met dat de video naar iedereen in het adresboek van het slachtoffer gestuurd zal worden.

Dit dreigement samen met de tijdsdruk leidt er helaas toe dat sommige mensen hierin meegaan en in paniek geld overmaken naar de oplichter.

Maar de hacker weet wie ik ben!

Tegenwoordig zijn er soms meer ambitieuze hackers die extra informatie meesturen als "bewijs" of dreigement, denk hierbij aan persoonsgegevens, adresgegevens van het slachtoffer, of zelfs een Google Streetview foto van het thuisadres.

Hackers doen dit door openbare en gelekte gegevens te combineren. Vaak kan er vanuit een e-mailadres gegevens gecombineerd worden uit social media profielen en (grote) datalekken. Zo kan een hacker geautomatiseerd gegevens opzoeken. 

Ook hier geldt dat een hacker het meestal niet op een bepaalde persoon heeft gericht, maar in bulk gegevens verwerkt.

Kan mijn webcam gehackt worden?

Het korte antwoord is: ja.

Het iets langere antwoord is dat het mogelijk maar onwaarschijnlijk is. Een hacker zou een webcam aan kunnen zetten en daarmee een video kunnen opnemen, maar daarvoor moet de hacker eerst controle over de computer krijgen. Iemand zal dus eerst moeite moeten doen om de computer in te komen. Op het moment dat een hacker de webcam over kan nemen, heeft de hacker in principe volledige controle over alles wat er op de computer gebeurt.

De vraag is natuurlijk hoe groot het risico is dat dit je daadwerkelijk overkomt. Waarom zou een hacker heel veel moeite doen om allemaal computers te infecteren, daarna over de webcams aanzetten, ervoor zorgen dat al het gefilmde materiaal naar een server van de hacker gaat, dan al het videomateriaal bekijken om te zien of er iets gebeurt, dan de e-mailadressen van de betreffende mensen achterhalen en daar dreigmails naar sturen. Het antwoord is uiteraard dat dit voor een hacker niet interessant is, want het blijkt dat het sturen van de dreigmails genoeg is om mensen over te halen om geld over te maken.

Het kan uiteraard wel zo zijn dat iemand een groter risico heeft om het doelwit te worden, daarvoor gelden uiteraard andere afwegingen. Maar dan spreken we over mensen die op individueel niveau risico lopen om gehackt te worden. Wanneer een hacker zich zo specifiek op een persoon richt, dan zal het doel ook niet zijn om duizend euro buit te maken, en zal een mail zoals hierboven ook niet worden gestuurd.

Wie zich echt zorgen maakt moet goed onthouden dat als een hacker een video had gehad, dat diegene ook een stuk video als bewijs door zou sturen. Zonder bewijs is het vrijwel zeker bedrog.